Thursday, 30 August 2018

छेड़ छाड़ क्यों ? हिंसाचार क्यो ? अत्याचार क्यों छेड़ छाड़ क्यों ? हे परवर्तनीय स्वर आता प्रत्येक कलाकाराच्या शब्दांतून येऊ लागले....

छेड़ छाड़ क्यों ? मंजुल भारद्वाज द्वारा लिखित आणि दिगदर्शित नाटक ... छेड़ छाड़ ही एक विकृती आहे ... ह्या विकृतीला सामना करण्याची ताकद हे नाटक देते... मालाड मध्ये छेड छाड बंद करण्यासाठी नाटकाची प्रक्रिया मालाड मध्ये दिनांक 30 ऑगस्ट 2018 पासून मालाड मध्ये सुरू झाली आहे ... 



विषय हा खूप जवळचा आहे... त्यामुळे , कार्यशाळेत सहभागी झालेले साथी त्या विषयाला आपला विषय समजून त्या विकृतीला सामना करण्याची ताकद हे नाटक कलाकारांना देत आहे...


रंगमंचावर ज्यांनी कधी परफॉर्मन्स केला नाही ... असे हे कलाकार नाटकाच्या प्रक्रियेत एकदम मोठ्या आवाजात बोलू लागले... हा आवाज आजूबाजूच्या वातावरणात "छेड छाड क्यों ? चा बुलंद आवाज परिसराला जागवणारा वाटला ... रस्त्याने आवक जावक करणारे लक्षपूर्वक ऐकत होते...

पाहिल्यादिवशी प्रत्येक कलाकाराचा आवाज वाढलेला जाणवला, नाटक कधी केले नव्हते ते नाटक करत होते... 
शरीराचा आणि आवाजाचा अभ्यास त्यामध्ये , आलाप हमिंग ची प्रक्रिया झाल्यामुळे मोकळेपणा निर्माण झाला होता...


नाटकातील सीन स्वतः हुन तयार करून घेत असताना प्रत्येक सहभागी त्यामध्ये स्वतःहुन भाग घेत होते... सुरुवातीला असणारी भीती आता निघून गेली होते...


छेड़ छाड़ क्यों ? हिंसाचार क्यो ? अत्याचार क्यों छेड़ छाड़ क्यों ? हे परवर्तनीय स्वर आता प्रत्येक कलाकाराच्या शब्दांतून येऊ लागले....

#मालाडछेड़छाड़लाविरोध #छेड़छाड़क्यों?

रंगकर्मी 
तुषार म्हस्के 
( विदर्भ विद्या मंदिर ,कुरार ,मालाड पूर्व )

मंजुल भारद्वाज द्वारा लिखित आणि दिगदर्शित नाटक " छेड़ छाड़ क्यों ? " नाटकाची प्रक्रिया मालाड येथे सुरु होत आहे

मंजुल भारद्वाज द्वारा  लिखित आणि दिगदर्शित नाटक " छेड़ छाड़ क्यों ? " नाटकाची प्रक्रिया मालाड येथे सुरु होत आहे .


" छेड़छाड़ " हि विकृती आहे त्या विकृतीला थांबवण्यासाठी या नाटकाची प्रक्रिया सुरु करण्याचे दिनांक ३० ऑगस्ट २०१८ पासून ४ सप्टेंबर २०१८ पर्यंत करण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे .

थियेटर ऑफ रेलेव्हन्स नाट्य सिद्धांत गेली २६ वर्ष रंगकर्माच्या माध्यमातून परिवर्तन आणत आहे.नाटक हे केवळ मनोरंजनापर्यंत मर्यादित नाही.  ते परिवर्तनाचे सशक्त माध्यम आहे.

दिनांक ३० ऑगस्ट २०१८ पासून ते ४ सप्टेंबर २०१८ पर्यंत होणारया ह्या कार्यशाळेत " छेड़ छाड़ क्यों ? नाटक मालाड मध्ये राहणाऱया तरुण - तरुणींना घेऊन तयार केलं जाणार आहे ... ह्या प्रक्रियेतून तयार झालेलं नाटक हे अगामी येणाऱ्या गणेशोत्सवात आणि नवरात्री उत्सवात करण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे. 
मंजुल भारद्वाज दवारा लिखित आणि दिगदर्शित नाटक " छेड़ छाड़ क्यों ? नाटकाची प्रक्रिया विदर्भ विद्या मंदिर शाळा , कुरार ,  मालाड येथे करण्याचे नियोजन आहे, वेळ सायंकाळी ४ ते ७ वा  . मालाड मध्ये गल्ली,रस्ता चौक आणि सार्वजनिक ठिकाणी होणारी  " छेड़छाड़ " हि विकृती थांबविणे हे आहे.
कारण, आपल्या घरात असणारी प्रत्येक स्त्री ,मुलगी ह्या प्रसंगातून जात असते ... जनावरांप्रमाणे असणारी नजर हि न बोलता राक्षसी वृत्ती दाखवू लागते ... हि विकृती थांबवण्यासाठी मालाड मध्ये " छेड़छाड़ क्यों ? नाटकाची प्रक्रिया होत आहे .... 
ह्या कार्यशाळेला रंगचिंतक मंजुल भारद्वाज स्वतः उत्प्रेरित करणार आहेत ...तसेच थियेटर ऑफ रेलेव्हन्स टीम  आंतरराष्ट्रीय कलाकार अश्विनी नांदेडकर ,सायली पावसकर विख्यात राष्ट्रीय कलाकार योगिनी चौक, कोमल खामकर व तुषार म्हस्के करणार आहेत .

मालाड मध्ये होणाऱ्या  " छेडछाड क्यों ? " नाटकाच्या प्रक्रियेचं आयोजन राखी सोनाळकर व स्वाती वाघ यांनी केलं आहे .
आपला सहयोग आणि सहभाग अपेक्षित आहे .

" चला एकत्र येऊया छेडछाड ला विरोध करूया "

#मालाडछेड़छाड़लाविरोध 

रंगकर्मी 
तुषार म्हस्के 
९०२९३३३१४७

न्यायसंगत व्यवस्था निर्माणाचा हुंकार नाटक “न्याय के भंवर में भंवरी” -मंजुल भारद्वाज

ती न्यायाची अजूनही वाट पाहत आहे,


ती एक स्त्री, राजस्थानी वेषात आपल्यापुढे उभी राहून तिची कहाणी आपल्याला सांगत असते. सांगता-सांगता आपल्याशी बोलता-बोलता ती पूर्ण मानव जातीचा, पितृसत्ताक समाज पद्धतीचा संपूर्ण इतिहासच आपल्यापुढे उलगडत असते. ती सांगत असते, या पितृसत्ताक समाजाने स्त्रीवर केलेला अन्याय.. ती सांगत असते, पुरुषांना त्यांचा वारस पुरुष हवा असतो.... ती सांगत असते, पुरुषांना आपली संपत्ती दुसरा पुरुषच बळकावील याची कायम भीती असते ... असं खूप काही... खुप काही ती सांगते आपल्याला... सांगता-सांगता ती आजच्या तिच्या कहाणीवर कधी येते आपल्या लक्षातही येत नाही याच समाजातील पुरुषी मानसिकतेने, स्त्रीला दुय्यम स्थान देणाऱ्या या इतिहासाने, स्त्रीला फक्त मुलं जन्माला घालण्यास, पुरुषाला सुख देण्यास स्थान दिले आणि याच मानसिकतेने तिच्यावर स्त्री म्हणून अत्याचार, बलात्कार केला आहे.

ती सांगते, की ती तर फक्त 'साथी' बनून सरकारी नियमच लागू करायला गेली होती. बालविवाह अडवायला गेली होती. पण त्या उच्च जातीच्या पुरुषांनी तिच्या या कार्याची शिक्षा म्हणून बदला घेण्यासाठी स्वतःच्या शरीराचा उपयोग करून तिच्यावर बलात्कार केला, कारण ते स्त्रीला फक्त शरीरच समजत होते .

मंजुल भारद्वाज यांच्या 'दि एक्सपेेरिमेंटल थिएटर फाउंडेशन' च्या 'न्याय के भंवर में भंवरी' नाटकात बबली रावतने भंवरीच नाही तर, त्या जागी अन्यायाच्या विरोधात पेटून उठणारी, पुरुषी मानसिकतेचा सर्वांगाने विचार करणारी एक स्त्री आपल्यासमोर अशी उभी केली आहे की आपल्यालाही विचार करण्यास प्रेरित करते.

नाटकाची सुरुवात भंवरी देवीचं नाव न घेता, मानव जातीचा पितृसत्ताक समाज पद्धतीचा इतिहास सांगण्यास एक स्त्री सुरू करते. ते ऐकता ऐकता काही काळानंतर मला मी एखाद्या डाव्या पक्षाच्या शिबिरात बसले आहे की काय असाच भास झाला. पण काही वेळाने भंवरीने त्या इतिहासाला वळण देऊन, आजच्या परिस्थितीवर बोलायला सुरुवात केल्यावर आपण 'न्याय के भंवर में भंवरी' बघत आहोत हे लक्षात आलं. बबली रावत यांनी आपला आवाज आणि अभिनयाने भंवरीला असं सादर केलं की, ती आपल्या मनात ठसते. 

या नाटकात नेपथ्य संगीत आहे ही आणि नाही ही कारण त्याची गरज या नाटकाला नाही. जेव्हा भंवरी एखादा कठीण किंवा वाईट प्रसंग आपल्याला सांगते तेव्हा डफ वाजतो. भवरी इतिहास सांगता-सांगता सांगते की कसा पुरुषाने स्त्रीला दाग-दागिने, पैंजण, घुंगरू देऊन घरात बंद केलं तेव्हा एक मिनिटासाठी घुंगरू वाजतात. भंवरी जेव्हा आपल्यावरील अन्याया बाबतीत आवाज टिपेला लावते, संगीत आपला आवाज देऊन तिची साथ देते, बस बाकी भरून राहतो तो भंवरी चा आवाज.

भंवरी देवी आजही आपली लढाई लढत आहे, याचं दुःख मोठ आहेच पण मंजुल सारखे नाटककार निदान तिचा विषय नाटकातून दाखवण्याचं काम करून तिची साथ देण्याचं काम करतात आणि विचार जिवंत ठेवण्याचं काम करतात.
२६ ऑगस्ट रोजी दुपारी १२.३० वाजता गडकरी रंगायतन, ठाणे येथे रंगचिंतक मंजुल भारद्वाज लिखित - दिग्दर्शित नाटक,  "न्याय के भंवर में भंवरी" सादर झाले. नाटकाचे सहकलाकार अश्विनी नांदेडकर, योगिनी चौक, सायली पावसकर,कोमल खामकर,तुषार म्हस्के यांनी उत्तम साथ दिली.


मंजुल भारद्वाज आणि 'दि एक्सपेरिमेंटल थिएटर फाउंडेशन' समाजापुढे आलेल्या प्रश्नांवर वेळोवेळी आपल्या "थिएटर ऑफ रेलेवन्स" नाट्य तत्वाच्या माध्यमातून आवाज उठवण्याचे काम गेली सव्वीस वर्षे सातत्याने करत आहेत.

विद्या कोरे. 

Friday, 13 July 2018

राजनीती बद्दल विचार आणि परिवर्तन करणारे युवक व युवतींना " मी " पाहिले ...तुषार म्हस्के

राजनीती बद्दल विचार आणि परिवर्तन करणारे युवक व युवतींना " मी " पाहिले ...


एका बाजूला देशातील युवा हा फक्त मोबाईल डेटा वापरत आहे ... फेसबुक आणि व्हाट्सएप युनिव्हर्सिटी च ज्ञान घेऊन स्वताच्या विश्वात अडकलेला युवा ... बाजारीकरणात स्वतः पासून हरलेला तत्काळ सुविधांच्या दुनियेत जगणारा युवा, वेळ जात नाही म्हणून मोबाईल मध्ये वेळ संपवणारा युवा... आयुष्याच्या प्रत्येक क्षणाला फक्त मौज मस्ती मध्ये अडकलेला युवा आहे... दुसऱ्या बाजूला राजनैतिक प्रक्रियेला समजून देशाच्या व्यवस्थेबद्दल मनन आणि चिंतन करणारा युवा ...देशात घडत असणाऱ्या आणि घडलेल्या घटनांना उलघडून त्यांच्या मुळापर्यंत जाणारा युवा ... देशात घडलेल्या राजकीय घटनांना समजून घेऊन त्याच्यावर चिंतन करणारा युवा ... राष्ट्रवादाला समजून राष्ट्रवादाच्या नावाखाली खोटं राजकारण करून देशातील युवकांना भडकवणाऱ्या विकृतींना समजून त्यांच्या तळाशी जाणारा युवा ... देशभक्ती च्या नावाखाली जनतेबरोबर थापा मारणारा हा सत्ताधिकारी वर्ग स्वताच्या स्वार्थासाठी कसा जगत आहे ...त्याच्या मुळाशी जाऊन त्या विकृती काय आहेत त्या समजून घेणारा युवा ... एकमेकांबरोबर समान भाव, समान वागणुकी निर्माण करत स्वत: वर राज्य करणारा युवा मी " थिएटर ऑफ रेलेवन्स स्वराजशाळेत " पाहिला ...


युध्द हे व्यक्तीच्या विचारांबरोबर असते... त्याच्यासाठी रक्ताच्या नद्या वाहण्याची गरज नसते... वैचारिक वाद जिथे संपत आहे त्या ठिकाणी रक्ताचे पाणी वाहताना आपण ऐकलं आहे ... वाचलं आहे ... आणि विचार ज्यावेळी तिव्रतेने बाहेर येतात ... त्यांना सम्पवण्यासाठी व्यक्तींची हत्त्या केली जाते असे उदाहरण आपल्या देशात झालेले आहेत...


थिएटर ऑफ रेलेवन्स स्वराज शाळेचं वैशिष्ट्य हे होत की, या कार्यशाळेत सहभागी झालेले साथी हे तरुण/ तरुणी व विचारांसाठी जगणारे ... या कार्यशाळेचे उत्प्रेरक रंगचिंतक मंजुल भारद्वाज ...युथ फॉर स्वराज आयोजित ही " थिएटर ऑफ रेलेवन्स - स्वराज शाळा " जवळपास 70 ते 80 सहभागी होते ... 


दिनांक 1 ते 10 जुलै,2018 पर्यंत ही कार्यशाळा सुरू होती... अंबाला कॉलेज ऑफ इंजिनियरिंग ,देवस्थळी ,अंबाला,हरियाणा ... येथे हे शिबिर आयोजित झाले ...

रंगकर्मी - तुषार म्हस्के

Tuesday, 5 June 2018

“थिएटर ऑफ़ रेलेवंस" च्या २५ वर्षीय नाट्योत्सवाने सजणार महाराष्ट्राची सांस्कृतिक राजधानी ‘पूणे’!

“थिएटर ऑफ़ रेलेवंस" च्या २५ वर्षीय नाट्योत्सवाने सजणार  महाराष्ट्राची सांस्कृतिक राजधानी ‘पूणे’! -
“थिएटर ऑफ़ रेलेवंस" नाट्य दर्शनाचे २५ वर्ष
3 दिवसीय पूणे नाट्योत्सव
6,7,8 जून,2018
टिळक स्मारक नाट्य मंदिर, पुणे

देशाला ‘स्वराज्य’ आणि ‘समते’ चा विचार देणारी पुण्याची ऐतिहासिक भूमी आणि महाराष्ट्राची सांस्कृतिक राजधानी ‘पुणे’ येथे ६,७,८ जून २०१८ रोजी ‘टिळक स्मारक नाट्यमंदिर’ येथे सायंकाळी ५.३० वाजता संपन्न होणार ‘थिएटर ऑफ रेलेवन्स’ नाट्य दर्शनाचा २५ वर्षीय नाट्य उत्सव!
१० ऑगस्ट, २०१७ रोजी दिल्ली पासून सुरू झाला “थिएटर ऑफ रेलेवन्स” नाट्य उत्सव, मुंबई, पनवेल, ठाणे येथे प्रत्येक रंग संभावनेला अंकुरित करत आता पुण्यातील ऐतिहासिक भूमी वर ६,७,८ जून २०१८ रोजी ‘टिळक स्मारक, नाट्य मंदिर येथे होणार आहे. प्रत्येक रंगकर्मीला प्रोत्साहित करणारे रंग आंदोलन आहे “थिएटर ऑफ रेलेवन्स” …. २५ वर्षांपासून सतत सरकारी, नीम सरकारी, कॉर्पोरेटफंडिंग किंवा कोणत्याही देशी विदेशी अनुदाना पासून मुक्त. सरकारच्या ३०० ते १००० करोड च्या अनुमानित संस्कृति संवर्धन बजेट च्या विरुद्ध 'प्रेक्षक' सहभागितेने उभे आहे आमचे रंग आंदोलन ... मुंबई पासून मणिपूर पर्यंत!
“थिएटर ऑफ़ रेलेवंस” ने जीवनाला नाटकाशी जोडून रंग चेतनेचा उदय करून त्याला लोकांशी जोडले आहे. आपल्या नाट्य कार्यशाळेत सहभागींना मंच, नाटक  आणि जीवनाचा संबंध, नाट्यलेखन, अभिनय, दिग्दर्शन, समीक्षा, नेपथ्य, रंगशिल्प, रंगभूषा आदि विभिन्न रंग पैलूंवर प्रशिक्षित केले आहे आणि कलात्मक क्षमतेला दैवी वरदानापासून बाजूला सारून वैज्ञानिक दृष्टिकोनाच्या दिशेला वळवले आहे. 25 वर्षांत 16 हजाराहून अधिक रंगकर्मींनी 1000 कार्यशाळांमध्ये भाग घेतला. जिथे भांडवलदारी  कलाकार कधीही आपली कलात्मक सामाजिक जबाबदारी घेत नाहीत, म्हणूनच "कलेसाठी कला" या चक्रव्यूहात फसून आहेत आणि भोगवादी कलेच्या जात्यात दळण दळून संपत चालले आहेत.
“थिएटर ऑफ़ रेलेवंस” ने “कलेसाठी कला” यांसारख्या औपचारिक आणि भांडवलवादी विचारांच्या चक्रव्यूहाला आपल्या तत्व आणि सार्थक प्रयोगांनी तोडले आहे आणि हजारों रंग संकल्पनांना रोवले आणि अभिव्यक्त केले आहे. आता पर्यंत 28 नाटकांचे 16,000 हून जास्त वेळा प्रयोग, सादरीकरण झाले आहे.
जागतिकीकरण भांडवलवादी सत्तेच्या ‘विचाराला’ कुंद, खंडित आणि नष्ट करण्याचे षडयंत्र आहे. तंत्रज्ञानाच्या रथावर स्वार होऊन विज्ञानाच्या मूळ संकल्पनांच्या विनाशाचे हे षडयंत्र आहे.
विकासाच्या नावाखाली पृथ्वी आणि पर्यावरणाचा विनाश, प्रगतशीलतेला केवळ सुविधा आणि उपभोगामधे रूपांतरित करण्याचा हा खेळ.
फॅसिस्ट ताकदीचा बोलबाला आहे, “जागतिकीकरण”! लोकतंत्र, लोकतांत्रीकीकरणाच्या वैधानिक परंपरांचा अवमान आहे “जागतिकीकरण”! अशा भयावह स्थितीत माणसाचे माणूस बनून राहणे हे एक आव्हान आहे.... या आव्हानापुढे उभे आहे “थिएटर ऑफ़ रेलेवंस’ नाट्य दर्शन, गेल्या 25 वर्षांपासून फॅसिस्टवादी ताकदिंशी झगडत!
जागतिकीकरण आणि फॅसिस्टवादी शक्ती ‘स्वराज्य आणि समता’ या विचारांना उद्धवस्त करून समाजात विकार निर्माण करतात ज्याने संपूर्ण समाज ‘आत्महीनतेने’ ग्रासित होऊन हिंसक होऊन जातो. हिंसा मानवतेला नष्ट करते आणि कला मनुष्यात ‘माणुसकीचा’ भाव जागृत करते.  कला जी माणसाला माणुसकीचा बोध देते… कला ती जी माणसाला माणूस बनवते ! याच सांस्कृतिक चेतनेला पुढे घेऊन जात ६,७,८ जून रोजी महाराष्ट्राची सांस्कृतिक राजधानी ‘पुणे’ येथे होणार ३ दिवसीय “थिएटर ऑफ रेलेवन्स” नाट्य उत्सव!

प्रेक्षक सहयोग आणि सहभागितेने आयोजित या उत्सवात प्रस्तुत होणार आहेत रंग चिंतक मंजुल भारद्वाज द्वारे रचित तीन क्लासिक नाट्य प्रस्तुती
1. आजच्या यांत्रिकीकरणाच्या युगात मनुष्य रुपी देहांत 'माणुसकीला' शोधणारे नाटक “गर्भ”
2. खरेदी आणि विक्री च्या काळात कलाकारांना वस्तुकरणातून उन्मुक्त करणारे नाटक
“अनहद नाद –Unheard Sounds of Universe”
आणि अर्ध्या लोकसंख्येचा आवाज. पितृसत्तात्मक व्यवस्थेच्या शोषणा विरुद्ध हुंकार, न्याय आणि समतेची गाज, नाटक आहे, “न्याय के भंवर में भंवरी”! या कलात्मक मिशनाला आपल्या कलेने मंचावर साकार करणारे कलाकार आहेत, अश्विनी नांदेडकर, योगिनी चौक, सायली पावसकर, कोमल खामकर,तुषार म्हस्के आणि बबली रावत!
आपला सक्रिय सहयोग आणि सहभाग अपेक्षित!
“थिएटर ऑफ़ रेलेवंस" च्या २५ वर्षीय पुणे नाट्योत्सवात काळाला गढणारी प्रसिद्ध नाटके “गर्भ” आणि “अनहद नाद –अनहर्ड साउंड्स ऑफ़ युनिवर्स”  आणि “न्याय के भंवर में भंवरी” ६,७,८ जून २०१८ रोजी सायंकाळी ५.३० वाजता ‘टिळक स्मारक नाट्य मन्दिर’ येथे सजणार महाराष्ट्राची
सांस्कृतिक राजधानी ‘पूणे’!

Contact : 9820391859 / email :
etftor@gmail.com
Manjul Bharadwaj


Wednesday, 21 March 2018

कोलाहल , धावपळ एवढ्या प्रमाणात वाढली आहे. की, एक क्षण मिळत नाही. ज्यामुळे स्वतः साठी वेळ काढता येईल. सुख आणि समाधान मिळवण्यासाठी माणूस दिवस रात्र संघर्ष करत असतो. दुनियादारी एवढ्या प्रमाणात वाढते की, त्यात स्वतःसाठी असणारा वेळ मिळत नाही..


या दुनियादारी , बाजारीकरणाच्या कोलाहलात ... माझं मत माझा अधिकार , माझी दृष्टी गायब होऊन जाते... व्यक्ती च चक्र स्वतः पर्यंत राहत नाही .
बाजारीकरणाच्या युगात ज्याठिकाणी वस्तु प्रमाणे तयार होत असणारी मानसिकता व्यक्तीच व्यक्तीमत्व सम्पवून त्याला एकाच साचात टाकते . एकाधिकाराची शर्यत एकाच वेळी सर्वांची सुरू होऊन जाते. अशा या शर्यतीमध्ये सत्ता पिळवणूक करते.. बाजारवाद हा फक्त नफा आणि नफा शोधून व्यक्तीची पिळवणूक करून घेतो... कारण, एखादा स्टार असेल तर त्याला brand बनायचं असत ... त्याला व्यक्तीमत्व बनायचं नसतं...Brand हे फक्त वस्तु असण्याची जाणीव करून देते... कारण, निर्णय घेण्याचा अधिकार हा वस्तू ला नसतो ...

अशा ह्या बाजारीकरणाच्या मानसिकतेला तोडून . व्यक्तीला स्वतःच्या अस्तित्वासाठी , निर्माणासाठी मार्ग दाखवणारा रस्ता म्हणजे थिएटर ऑफ रेलेवन्स नाटय सिद्धांत ...
आपल्या कलेच्या जोरावर समाजातील वेगवेगळ्या घटकांमध्ये कार्य करणार हे तत्व आपल्या कलात्मक यात्रेची 25 वर्षे पूर्ण करत ...दिल्ली , मुंबई ,पनवेल आणि आता ठाणे मध्ये नाटय महोत्सवाचे आयोजन करत ...
मानावतेला जिवंत ठेवणारे नाटक - गर्भ , कलाकारांच्या उन्मुक्ततेचा नाद "अनहद नाद - Unheard Sounds of Universe " समाजात न्याय संगत व्यवस्थेसाठी नाटक "न्याय के भंवर में भंवरी "
या कलात्मक नाटकांचा महोत्सव - गडकरी रंगायतन , ठाणे येथे ,27 , 28 आणि 29 मार्च, 2018 ला होणार आहे ...
या जगुयात आपल्या असण्याचा ,जाणिवेचा हा क्षण...
#थिएटरऑफरेलेवन्स
 #ठाणे: नाट्यमहोत्सव
#गडकरी रंगायतन
रंगकर्मी
तुषार म्हस्के

Friday, 23 February 2018

हरियाणा सृजन उत्सव - 2 में , 25 साल की रंग - सृजन के अनुभव , पर संवाद करेंगे रंग - सिद्धान्तकार मंजुल भारद्वाज...



25 वर्ष , जिसे हम कहते है .. एक चौथाई सदी ... इस 25 साल की, यात्रा को जीने वाला रंगकर्मी ..विश्व को बेहतर और सुंदर बनाने की प्रतिज्ञा लेकर... जीवन में रंगकर्म से विश्व को रचनात्मक दृष्टि देने के उद्देश से " थियेटर ऑफ़ रेलेवंस " नाट्य सिद्धांत का सूत्रपात करके ....रंगमंच को जीवन से जोड़ना .. साथ ही केवल मनोरंजन ही नाटक नहीं हो सकता... नाटक का उद्देश “ परिर्वतन " व्यक्ति के विचार में , अपने परिवार में , अपने समाज में , अपने गाँव में , अपने जिले में , अपने शहर में , अपने राज्य में, अपने देश में और अपने विश्व में....यह जुड़ाव व्यक्ति के विचारोंसे जुड़कर उसे व्यापक दृष्टिकोण देकर विश्व से जोड़ना... विश्व में सकारात्मक दृष्टि निर्माण होने के उद्देश से रंग- सिद्धांतकार मंजुल भारद्वाज 12 अगस्त, 1992 से समाज के अलग- अलग स्तर पर काम कर रहे है !


इस 25 साल की यात्रा में , रंगकर्म से समाज में परिवर्तन उन्होंने लाया ...संघर्ष यात्रा में जितना संघर्ष बढ़ता गया ...उतना ही उनको , वह संघर्ष उनके बदलाव की, प्रक्रिया की और ले गया ...विपरीत परिस्थिति और हालात से गुजरकर उन्होंने तत्व को निर्माण किया “ थियेटर ऑफ़ रेलेवंस " नाट्य सिद्धांत जहाँ रंगकर्म ध्येय के साथ किया जाता है ! “ मकसद ही धन ” यह सूत्र लेकर जब वह समाज में नाट्य सिद्धांत के साथ गये ...तब, उन्होंने नाटक के विचार की प्रतिबद्धता से समाज में परिवर्तन लाया...बात है, उस समय की , जब बाबरी मस्जिद का ढांचा गिरा दिया गया था ! तब देश में दंगा उठे थे ...मुम्बई दंगे में जल रही थी .. मंजुल जी के विचार के प्रतिबद्धता ने उस समय दंगों में जाकर रंगकर्म किया .. मानवता , संवेदनाओंको जागृत किया .. नाटक के दृश्य विचार के रूप में इस तरह लोगों के मन को भा गये .. वहाँ पर संवेदनाएँ जी उठी .. हाथ से हथियार गिर गए... एक दूसरे के प्रति प्रेम का निर्माण कर पाएं ...इस तरह के बदलाव के माध्यम से " थियेटर ऑफ रेलेवन्स " की शुरुवात ने परिवर्तन का बीज बोया ..वह बीज आज 25 साल का वृक्ष बनकर खड़ा है ! " थियेटर ऑफ रेलेवन्स " नाट्य सिद्धान्त ने परिवर्तन का सूत्र लेकर समाज के विभिन्न स्तर पर काम किया ... बच्चोंको को शिक्षा लेने के प्रति आदर करना, स्त्री - पुरुष एक दूसरे का सन्मान करना , लिंग भेद को नष्ट करना समाज के विकृतियों को नष्ट करना उसके लिए नए विचार का निर्माण , महिला के प्रति सन्मान का भाव निर्माण हो उसके लिए कार्य करना ... बाल मज़दूरों को शिक्षा की और ले जाना ... धर्म - जात के मानसिकता को निकालना और मनुष्य को मनुष्य के नजरिये से देखना ... रंगकर्म को जीवित रखने के लिए रंगकर्मियों को सक्षम करना ... बात यहाँ पर रुकती नहीं है ... देश और विदेश में जाकर "थियेटर ऑफ रेलेवन्स " के तत्वों से विदेश में " हमारे देश के विचारों के बीज को बोना " और सक्षम भारत का अध्याय लिखना ...राजनीति को नई दृष्टि से देखने के लिए राजनीति की पवित्र व्याख्या निकालना जहाँ से राजनीति के उद्देश्य के बारे में जनता को राजनीति के प्रति सन्मान होना...
व्यक्तित्व विचारोंसे बनता है .. रंग- सिद्धान्तकार मंजुल भारद्वाज जी का व्यक्तित्व एक संस्थान के रूप में कार्य करता है...




कुरुक्षेत्र में होने जा रहे हरियाणा सृजन उत्सव में 23-24-25 को " रंग- सिद्धान्तकार मंजुल भारद्वाज " जी , 24 फरवरी, 2018 को सुबह 11:30 से 12:00 बजे , संवाद 25 साल की रंग - सृजन के अनुभव , पर संवाद करेंगे...देस हरियाणा द्वारा आयोजित हरियाणा सृजन उत्सव - 2 में , राजकीय वरिष्ठ माध्यमिक विद्यालय कुरुक्षेत्र के सभागार में (कुरुक्षेत्र विवि के गेट नं. 2 के साथ)...रू-ब-रू होंगे रंग....

रंगकर्मी
तुषार म्हस्के